مصطفى النوراني الاردبيلي

319

دائرة المعارف بزرگ طب اسلامى ( فارسى )

جراحت چشم مفيد است . ماليدن محلول آن براى سردرد شديد و بىخوابى نافع است ، گرد آن رفع خونريزى و شياف آن براى درد رحم و مقعد مفيد است . زعفران مضر كليه است و اشتها را ضعيف مىكند و قىآور مىباشد و ايجاد سردرد مىكند . اگر مدتى خوردن آن ادامه داده شود ، اختلال حواس مىآورد و مضر اعصاب است . از اين نظرها بايد با انيسون و سكنجبين خورده شود . مقدار خوراك آن تا 8 گرم است . جانشين زعفران از نظر خواص معادل 61 وزن آن دارچين يا هموزن آن مغز دانه بالنگ است . چون نور عطر و خواص زعفران را زايل مىسازد ، لذا براى نگهدارى زعفران بايد آن را دور از روشنايى و در قوطىهاى سربسته حفظ كرد . قبض ، گدازنده و به سبب قبوضيتى كه دارد پزاننده است . چسبنده است و گرماى معتدل دارد و باز كننده است . جالينوس مىفرمايد : حرارتش از قبوضيتش قوىتر است ، و روغنش گرمى دهد . خوزى گويد : زعفران به‌هيچ‌وجه غلظت را تغيير نخواهد داد ، بلكه آن را در حال خشكى نگه مىدارد . عفونت را مىزدايد و تقويت درون كند . آرايش : خوردن زعفران به جسم صفا مىدهد . دمل و جوش ورم را مىگدازد ، بر باد سرخ مالند مفيد است . سر : سردرد آورد . زيان به سر مىرساند ، اگر با سيكى بخورند خمارى را از سر ببرد . خواب‌آور است و مايه تيرگى حواس است ، شراب با زعفران مستىآورى است كه حركت را سلب مىنمايد . زعفران داروى ورم گرم داخل گوش است . چشم : ديده را جلا دهد . اشك‌ريزى را منع كند . تيرگى چشم را بر طرف كند . با به چشم كشيدن كمبودى چشم از بيماريها پيدا شده علاج شود . سينه : شادى افزا و توانبخش قلب است . بيمارانى كه از التهاب حجاب حاجز و پيچش شكم رنج مىبرند زعفران يا روغن آن را بوى كند به خواب روند و نفس روان شود و ابزار تنفسى را نيرو بخشد . اندامان غذا : دل به هم آوراست . مخالف ترشى است كه اشتها را در معده برانگيز و از